Bu hükümdar için yurt içinde ve dışında "vur abalıya!" kabilinden söylenmedik lâf kalmamıştır. Bu lâfazanlığa, tarih usûl ve metodunu bir tarafa fırlatıp atan bâzı tarih yazarları da(!) şu veya bu sebeple maalesef katılmış ve böylece ortalığı kaplayan lâf ü güzaf, Sultan Hamid'in gerçek hüviyyetiyle tanınmasına, tanıtılmasına mâni olmuştur. İsabetli politikasıyla Osmanlı İmparatorluğunu 33 yıl daha ayakta tutan, dolayısıyla "Hasta Adam" mirasını bekleyenleri hüsrana uğratan Sultan A.Hamid'in düşmanları pek çoktur. Onun düşmanları Türk milletine de düşmandırlar. Ermenilerin dilinde Sultan Hamid "Kızıl Sultan"dır. Zira Ermeni mel'anetlerine mâni olmuş, Ermeniyi maşa edinen büyük devletlerin bütün tazyik ve tahakkümüne rağmen, Doğu Anadolu'yu Ermenilere vermemiştir. Ancak içimizden bazı kimselerin, okuyup araştırmadan, "Kızıl Sultan" demesi, acıdır, kültür hayatımızda kapkara bir lekedir.